Onaylanmış Kişi Statü Belgesi Nedir

Onaylanmış Kişi Statü Belgesi Nedir

Onaylanmış Kişi Statü Belgesi Nedir

Gümrük ve Ticaret Bakanlığı tarafından 2011 yılı Aralık ayında Onaylanmış Kişi Statüsüne İlişkin Gümrük Genel Tebliği çıkarılmıştır. Bu tebliğ, onaylanmış kişi statüsü için hangi koşulların gerektiğini, başvuru sırasında aranacak belgelerin neler olduğunu ve onaylanmış kişi statü belgesinin süresi, yenilenme, değiştirilme, geri alınma ve iptali ile ilgili koşulları açıklamaktadır.
Gümrük işlemleri ile ilgili yasal düzenlemeler kapsamında gümrük işlem ve uygulamalarının daha kolay yapılması için belirlenen basitleştirilmiş usul, uygulama ve yetkilerden yararlanmak üzere Gümrük Yönetmeliği’nde açıklanan koşulları sağlayan ve ülkemiz gümrük bölgelerinde yerleşik olan gerçek ve tüzel kişilere, talep etmeleri halinde Onaylanmış Kişi Statüsü Belgesi verilmektedir.
Onaylanmış Kişi Statü Belgesi alacak kişi ve kuruluşlar şunlardır:

Gümrük işlemlerinde güvenilir olduğu kanıtlamış olanlar
Belli bir dış ticaret hacmine veya sabit sermaye yatırımına sahip olanlar
Mali açıdan yeterli olduğu tasdik edilmiş olanlar
Kayıtları izlenebilir olanlar
Onaylanmış Kişi Statü Belgesi, bu kişi ve kuruluşlara tanınan ve gümrük ve dış ticaret faaliyetlerinde belli kolaylıkların sağlanmasına olanak tanıyan özel bir belgedir. Bu belge A, B ve C olmak üzere üç farklı sınıfta verilmektedir.
Yukarıdaki tanımdan hareket edilerek Onaylanmış Kişi Statü Belgesi Sahibi Olabilecek kuruluşlar şunlar olmaktadır:

Resmi kuruluşlar
Dış ticaret sermaye şirketleri
Aynı şirketler grubuna bağlı imalatçı firmalar adına ihracat yapan grup ihracatçı firmaları
Aynı şirketler grubuna bağlı imalatçı firmalar adına ithalat yapan grup ithalatçı firmaları
İmalatçı firmalar
Araştırma ve geliştirme merkezleri
Bakım ve onarım işlerini yürüten ticari hava taşıma şirketleri
Onaylanmış Kişi Statü Belgesi’ne sahip olabilmek için yasal düzenlemelerde bir takım genel koşullar öngörülmüştür. Bunların başında güvenirlilik kriteri gelmektedir.
Örneğin, Yönetim Kurulu üyeleri, sermayedarlar ile gümrük ve dış ticaret işlemlerini yapmaya yetkili olan kişilerin yasada sayılan suçları işlememiş olmaları, kesinleşmiş vergi borçlarının, sigorta prim borçlarının ya da gümrük vergisi ve gümrük cezası borçlarının olmaması gerekmektedir. Ayrıca haklarında vergi kaybına yol açan kesinleşmiş gümrük cezası veya gümrük mevzuatına aykırı hareket etmek yüzünden kesinleşmiş usulsüzlük cezası uygulanmamış olmaması gerekmektedir. Bu kişilerin son iki yıllık kayıtları üzerinden yapılan incelemede mali yeterliliği ve kayıtların izlenebilirliği Yeminli Mali Müşavir tarafından onaylanmış olmalıdır.
Yasal düzenlemelerde, Onaylanmış Kişi Statü Belgesi’ne sahip olabilmek için bazı özel koşullar da öngörülmüştür. Örneğin

A sınıfı belge alacak kişilerin, yasada öngörülen süreler içinde dış ticaret performansı, en az 25 milyon FOB/USD ihracat ve en az 100 milyon FOB/USD ithalat ve ihracat toplamı olmak zorundadır. Ayrıca sözleşme tarihinden geriye doğru son bir ay içinde en az 250 işçi çalıştırıyor olması gerekmektedir.
B sınıfı belge alacak kişilerin, yasada öngörülen süreler içinde dış ticaret performansı, en az 5 milyon FOB/USD ihracat ve en az 20 milyon FOB/USD ithalat ve ihracat toplamı olmak zorundadır. Ayrıca sözleşme tarihinden geriye doğru son bir ay içinde en az 100 işçi çalıştırıyor olması gerekmektedir.
C sınıfı belge alacak kişilerin, yasada öngörülen süreler içinde dış ticaret performansı veya sabit sermaye yatırımı, en az 1 milyon FOB/USD ihracat ve en az 6 milyon FOB/USD ithalat ve ihracat toplamı olmak zorundadır. Ya da dış ticaret performansı yerine, yasada öngörülen süreler içinde en az 15 milyon USD tutarında sabit sermaye yatırımı yapmış olması gerekmektedir. Ayrıca sözleşme tarihinden geriye doğru son bir ay içinde en az 15 işçi çalıştırıyor olması gerekmektedir.

Onaylanmış Kişi Statü Belgesi Türleri Nelerdir?

Onaylanmış Kişi Statü Belgesi üç farklı şekilde düzenlenmektedir: A, B ve C sınıfları.
Genel olarak Onaylanmış Statü Belgesi’ne sahip olan kişiler şu genel uygulamalardan yararlanabilmektedir:

Mavi hat uygulaması
Eksik belge ve bilgiyle beyan
Avrupa Birliği ile yapılan Gümrük Birliğinin Uygulanması’na yönelik genel hükümlere bir istisna olarak, TOBB’ne tasdik ve gümrük idarelerine vize işlemi için ibraz zorunluluğu olmadan, ATR Dolaşım Belgesi düzenleme
Tam beyanlı yaygın basitleştirilmiş usulden eşyanın özelliğine bakılmaksızın yararlanma
Götürü teminat sistemi
Kısmi teminat sistemi
A sınıfı Onaylanmış Kişi Statü Belgesi sahibi olan kişiler bu sayılanlara ilave olarak şu uygulamadan da yaralanabilmektedir:

Kayıt yoluyla rejim beyanı (henüz uygulamada değildir)
C sınıfı Onaylanmış Kişi Statü Belgesi sahibi olan kişiler ise, mavi hat uygulamasından sadece 1000 rejim kodlu kati ihracat işlemlerinde yararlanabilmektedir.
Mavi hat, eşyanın teslim edilmesinden önce belge kontrolü veya muayene işlemlerinin yapılmadığı hattır.

Yetkilendirilmiş Yükümlü Statüsü Nedir?

Yetkilendirilmiş Yükümlü Statüsü, ülkemizin 2023 yılı ihracat hedeflerini gerçekleştirebilmesi açısından, dış ticaret şirketlerinin uluslararası piyasalarda daha rahat rekabet edebilmelerini ve daha çok tercih edilmelerini sağlamak üzere rekabet gücünü arttırmak ve ihracatın desteklenmesine katkı sağlamak amacı ile getirilmiş bir uygulamadır. Bu uygulama 2013 yılında çıkarılan Gümrük ve Ticaret Bakanlığı’nın Gümrük İşlemlerinin Kolaylaştırılması Yönetmeliği ile başlatılmıştır.
Uluslararası bir statü olan Yetkilendirilmiş Yükümlü Statüsü ile şu kişi ve kuruluşlara gümrük işlemlerinde bir takım kolaylık ve imkanlar tanınmıştır: gümrük yükümlülüklerini yerine getiren, mali yeterlilik ve güvenlik standartlarına sahip olan, kayıt sistemi düzenli ve izlenebilir olan, kendi oto kontrolünü yapabilen, güvenilir firmalar.

Onaylanmış Kişi Statü Belgesi’nin İhracatçı Açısından Avantajları Nelerdir?

A, B veya C sınıfı Onaylanmış Kişi Statü Belgesi’ne sahip olan kişilerin en büyük avantajı, Gümrük Yönetmeliği’nde yer alan koşullar saklı kalmak kaydıyla, şu sayılan belgeleri beyannameye eklemeden gümrükte beyanda bulunabilmektedir:

Orijinal fatura
ATR dolaşım belgesi
Menşe ispat belgeleri
Ödeme şekli gereği ibraz edilmesi gereken navlun makbuzu ve sigorta poliçesi
İşlenmiş tarım ürünlerinin serbest dolaşıma sokulması halinde ibraz edilmesi gereken işlenmiş tarım ürünleri analiz sonuç raporu

Yorum yapın